Đừng sao chép, hãy sáng tạo để được là chính mình
Mới học một cái gì đó thì bắt chước là chuyện bình thường. Người học vẽ thì chép tranh trong bảo tàng. Người tập nhạc thì đánh theo thần tượng. Bắt chước lúc này giúp mình nắm kỹ năng, cảm được nhịp, rồi từ từ ra chất riêng.
Nhưng bước qua chuyện làm ăn nghiêm túc thì sao chép thành cái bẫy. Thời buổi copy paste, vài cú click là lấy được ý tưởng, hình ảnh, mô hình của người ta. Thấy ai thành công, mình dễ nghĩ cứ làm giống là đi nhanh hơn.
Thực tế ngược lại. Sao chép thường là đường ngắn nhất dẫn tới thất bại. Vì mình chỉ thấy bề mặt, không hiểu vì sao họ làm vậy. Mình không thấy mấy lần họ thử sai, mấy quyết định khó, cả quá trình họ tích lũy phía sau.
Không hiểu tới nơi thì không đi xa được. Mình chỉ đổi cái vỏ, còn ruột thì không nắm. Tới lúc hoàn cảnh đổi, mình không biết chỉnh sao, vì có bao giờ mình hiểu thật đâu.
Một bản sao nhìn giống bản gốc, mà bên trong rỗng. Người đi sao chép luôn ở thế bị động, luôn đi sau, hiếm khi tạo ra được cái gì của riêng mình. Y như trả tiền cho bài học của người khác vậy.
Muốn biết mình có đang sao chép không thì nhìn vô phần quan trọng nhất. Nếu cái lõi vẫn là của người ta, nếu mình chỉ làm lại cái họ đã làm, thì mình vẫn đang chép.
Cứ học người đi trước, cứ để họ truyền cảm hứng. Nhưng đừng lấy đường của họ làm đường của mình. Khi mình hiểu đủ sâu và dám làm theo cách của mình, lúc đó mới thật sự tiến. Vậy mới xứng công mình bỏ ra.

